Quyền   lợi  của  Bạn

  PV, giấy phạt và Tòa Boulogne
  
   Lâu lâu có tin vui nên cũng mừng !
   Quan Tòa ở Boulogne sao mà quá ác với thành phố Paris: vừa ra án tha cho kẻ bị phạt vì đã đậu xe mà không có ticket đậu (défaut de ticket de stationnement) !
   Thành phố không chống án nên án nầy đã trở thành án lệ (jurisprudence).
   Luật bên Pháp có tiền lệ là án lệ thường được dùng để bổ vào chỗ thiếu của luật.  
   Luật đậu xe bắt buộc người lái xe phải mua vé đậu. Khổ là tại các thành phố, chỉ mua được vé đậu xe bằng Carte Monéo, bằng Carte Paris-Stationnement, không thể nào trả bằng tiền mặt hay carte bleue.
   Tòa Boulogne lên án chuyện bất hợp pháp của thành phố đã không cho người đậu xe có thể thanh toán bằng tiền mặt, bằng carte bleue và vì như vậy đã ép người lái xe phải trả trước ít nhất 10€
để mua cái carte đậu xe. Luật thương mại cấm chuyện này (consommation forcée). Hình luật tuyên bố là phi pháp nếu không cho trả bằng tiền tệ hiện đang lưu hành.
   Người ở tỉnh lên Paris 1 ngày, chỉ đậu 1 tiếng cũng phải mua cái carte 10
€ hay sao? Người không có cái Carte Monéo thì làm sao mà mua ticket đậu xe được ?
   Như vậy thì từ trước đến nay, ai bị phạt và đã trả tiền đều có thể đòi lại tiền đã nộp phạt vì đậu xe không có ticket. Không thể mua ticket vì không có carte Paris-Parking, bị phạt. Tòa đã xử là bất hợp pháp thì cũng chiếu theo án lệ đó, ai cũng có thể đòi lại tiền phạt đã nộp.
   Thành phố Paris (mỗi năm thu trên 50 triệu €
tiền phạt loại nầy) đang lúng túng: tuyên bố rằng bao giờ cạnh những máy horodateur nhận carte Paris, cách khoảng 200m cũng có một máy bán ticket đậu xe nhận tiền mặt. Có horodateur nào làm chuyện đó đâu ? Tại Paris, đố ai tìm ra được một horodateur nhận đồng euro: đây không phải là tống tiền thì là gì ?
   Thua thì Paris sẽ đổ quạu và thế nào cũng ra lệnh kéo xe thiệt nhiều đó.

Hòa bình, Tự do và No ấm!
   CS Pháp hát bản kinh cộng cũ rích nầy từ năm 1936. Khi đó, nước Pháp cai trị bởi Léon Blum và Mặt trận Bình dân (Font Populaire). Quan thầy của Pháp lúc đó là Stalin, là Lénin; toàn là thứ đồ tể vĩ đại mà «Bác và đảng» hiện đang còn thờ.
   Khi Đức quốc xã thực hành chính sách Anschluss, chiến dịch Tiệp Khắc, rồi Ba Lan thì chỉ thị từ Moscou bắt đàn em Tả phái Pháp phải ngồi yên, phải nhượng bộ, phải lùi ! Lùi cho đến ngày nhục nhã ký Hiệp ước Munich. Khi Daladier từ Munich về, cả triệu người đã ra phi trường Bourget (khi đó chưa có Orly và ChDG) để chào mừng sự bỏ chạy của Âu châu trước hiểm họa Đức quốc xã. Daladier buồn thảm chỉ thốt ra được có một câu: «Mais qu'ils sont cons ces français! Mụ nội nó, bọn Pháp này sao lại ngu rứa!».
   Thừa thắng xông lên, Tả phái lúc đó đã hứa với dân Pháp là bây giờ nước Pháp sẽ đi vào thế kỷ Hòa bình, Tự do và No ấm!
   Chỉ 2 năm sau, Đức chiếm Pháp nên đã mang lại Tự do đi đày, Tự do đi học tập cho nửa dân Pháp!
   Chỉ 2 năm sau: đại chiến nổ bùng ở Âu châu mang lại Hòa bình vĩnh cửu cho những kẻ đã toi mạng vì bom đạn!
   Chỉ 2 năm sau: thẻ hộ khẩu (ticket de rationnement) để được mua 1 lít sữa/tuần, để làm đuôi mua nửa ổ bánh mì, 2 quả trứng đã mang lại quá nhiều No ấm cho dân Pháp !
   Hòa bình, Tự do và No ấm của CS là như vậy đó: cái gương của Bắc Hàn đang làm vinh quang chủ nghĩa CS trên toàn cầu.
   Câu hỏi: tại sao «Bác và đảng», miệng thì luôn hô khẩu hiệu Tự do, No ấm, Hòa bình lại cứ một hai đè ép dân VN phải theo cái chế độ mà cả thế giới đã vất vào dĩ vãng?

Bail commercial: khế ước cho thuê, cho mướn
 (Tặng riêng cho người Bạn Đọc khả ái)

   Rất nhiều bạn đọc còn thắc mắc khi phải ký bail để mướn tiệm hay lập thành fonds de commerce để buôn bán.
   BĐ bị dí hỏi quá cặn kẽ nên nảy ra ý nghĩ đố vui bạn đọc cho vui luôn !
   1- Câu đố về các điều khoản cấm déspécialisation:
   - Déspécialisation là gì ? Trong bail có ghi trắng đen là cái tiệm mà quý bạn định tậu chỉ dành riêng cho một hoạt động chính (activité principale). Khi bạn lập hãng, trên Kbis có ghi 3 chữ APE (Activité Principale Exercée) kèm theo 3 số với 1 chữ, ví dụ: 453E (chỉ nghề đồng, so với 452A: là nghề sửa nhà. Tiệm giặt ủi ghi số 930B). Bạn định tậu bail để hành nghề giặt ủi mà APE của bạn là 453 thì chủ bail (gọi là Bailleur) có quyền đòi lại bail và đuổi bạn ra đường !
   -Đố bạn cái điều khoản cấm déspécialisation ghi trong khế ước  bail có: -A: đúng luật lệ (autorisée), -B: bị cấm (trừ trường hợp bail tous commerces), -C: bị luật cấm và điều khoản nầy vô hiệu dù nếu đã ghi trong bail (interdite et nulle si cette clause figure dans le bail).
   2- Một khế ước (bail) đã được đăng lục, ghi vào sổ trước bạ (enregistré):
   -D: có hiệu lực ngay sau khi enregistré
   -E: không thể chống đối trước tòa (ne peut être contesté devant le juge)
   -F: là một bail notarié (do notaire làm).
   Kỳ tới sẽ thêm nhiều câu đố về tất cả những gì bạn đọc hỏi (xin đọc những câu trả lời nơi cuối bài này). Kỳ này phải giải thích rõ luật lệ về chuyện: Enregistrement của bail bắt buộc phải ký tại Notaire, Luật sư hay chỉ ký giữa 2 người mua bán cũng đủ? Và về điều khoản có được phép làm déspécialisation và làm với cách nào ?
   +Enregistrement:
Ký bail có bị bắt buộc phải ra trước Notaire hay Luật sư không ?
   - cẩn thận: ngoài Paris 50 km, tại tất cả các tỉnh, local nào cũng có thể trở thành local commercial.
   --> trong Paris và trong vòng 50 km quanh Paris (tại những thị xã hơn 10.000 dân): cẩn thận khi ký bail vì không phải local nào cũng có thể là local commercial được. Nên ra Trước bạ (Cadastre) hỏi kỹ.
   - hình thức của bail: bail có thể bằng miệng (bail verbal): không cần giấy tờ chi cả (Luật 30/9/1953). Nhưng bạn chớ nên khùng vì làm sao có bằng chứng là có bail và bail có điều khoản nào ? Trường hợp nầy, nếu chủ murs (bailleur) bán nhà cho người khác thì dẫu bạn có fonds đang khai thác thì Luật lệ vẫn coi bạn như kẻ chiếm nhà bất hợp pháp. Điều Luật 1743 Code Civil cho phép chủ mớiø đuổi bạn mà không phải bồi thường xu teng nào cả.
   - Bail viết tay (đánh máy) có 2 hình thức: acte sous seing privé (ASSP: tư thực chứng thư) và acte notarié (công chứng thư: được ký tại văn phòng chưởng khế).
Phải xin cám ơn ông chủ tiệm Au Vieux Saigon đã có nhã ý tặng cho BĐ cuốn tự điển Đào Duy Anh, nếu không thì đành bó tay với những danh từ chuyên môn này.
   - Ký mấy bản cũng được (điều luật 1325 Code Civil): ít nhất 2 bản (1 cho người mướn, 1 cho chủ). Nếu làm ASSP nên làm 5 hay 6 bản mà giữ lại.
   - Ký tại Notaire thì khỏi enregistrement vì acte notarié là acte authentique rồi. Ký theo ASSP thì luôn luôn nhớ phải ra ngay Sở Thuế làm enregistrement: 2 bản hay 5, 6 bản cũng cùng giá tiền mà thôi.
   - Tại sao thủ tục ASSP lại phải ra enregistrer tại Sở Thuế ? Để cái bail có hiệu lực và để cho cái bail đó có giá trị luật lệ vững chắc (opposable aux tiers).
   Chỉ có 2 trường hợp đặc biệt không thể ký bail bằng ASSP được:
   - Bail của 1 débit de boissons. Điều 540, alinéa 1 của CGImpôts. Lỡ ký ASSP thì chỉ bị phạt chứ bail vẫn có giá trị luật lệ (án tòa Cassation civil, 3è 13/3/1974 JCP 1977 II 18686)
   -Bail dài hạn hơn 12 năm (điều 28, décret ngày 4/1/1955, JO ngày 7/1/1955) vì loại bail nầy phải đăng tại Conservation des Hypothèques. Nếu không có đăng thì bail nầy vô hiệu lực đối với người sẽ mua lại immeuble và người khác.
   - Bail ký tại Notaire: chủ bail nên ký loại nầy vì tiện ở chỗ là acte notarié là acte au-thentique, đòi tiền nhà khỏi phải thưa kiện (chỉ đưa cho Huissier đòi). Lợi là bail có hiệu lực từ ngày ký, khỏi phải làm enregistrement. Chi phí do Notaire quyết định nhưng theo tục lệ là người mướn hay mua phải trả chi phí nầy.
   + Déspécialisation:
   - Bail nào cũng phải có 1 destination commerciale, industrielle hay artisanale (bail dùng để buôn bán loại gì?)
   - Destination: loại thương mại có thể làm được trong cái local, chẳng hạn như bán quần áo, làm tiệm ăn... Điều khoản nầy rất quan trọng vì nó buộc người mướn phải tự giới hạn mình trong 1 loại họat động đúng theo điều khoản destination. Làm chuyện khác sẽ bị chủ bail đuổi. Vì vậy người mướn phải trù liệu cho cái destination nầy càng rộng càng tốt. Cái câu «et toutes activités connexes» thường được dùng để khỏi bị giới hạn. Vì khi người mướn định đổi tiệm bán sách ra thành tiệm áo quần, hay bán thêm đồ vật kỷ niệm, tranh vẽ trong tiệm bán áo quần, nếu chủ bail không chấp thuận, thì phải làm thủ tục gọi là déspécialisation rất là rườm rà và mất thời giờ. Vì khi nhượng lại thì phải tự giới hạn người mua (chẳng hạn ai lại đi mua tiệm sách nếu không biến thành tiệm bán quần áo được)! Loại Bail tous commerces bây giờ rất hiếm.

   Déspécialisation (xin trả lời anh Thông, chủ quán càfê, cán sự chuyên về nhượng fonds, nhượng bail). Có 2 cách:

   - Déspécialisation partielle: người mướn có thể làm thêm những dịch vụ connexes (có liên hệ) hay complémentaires (bổ túc, bổ sung) với dịch vụ đã định sẵn trong bail. Chỉ bắt buộc phải tiếp tục cái hoạt động chính (activité principale).
   - Activité connexe là gì ? Tất cả những dịch vụ gì đụng đến cùng một loại khách hàng, cách làm việc (bán quần áo kèm theo bán đồ kỷ niệm, tranh sơn mài, đồ vật tiểu thủ công chẳng hạn...), nếu chủ bail không bằng lòng thì tòa sẽ xử.
   - Déspécialisation plénière: một dịch vụ khác hẳn dịch vụ đã chỉ định trong bail.
   - Xin déspécialisation partielle: xin thẳng chủ bail hay gửi Huissier đem cái thư nầy tới chủ. Trong thư phải kê khai rõ ràng sẽ làm dịch vụ gì mới. Chủ bail sẽ có 2 tháng để trả lời. Sau 2 tháng mà không trả lời thì Luật (điều 34.1,2,3) kể như là đã ưng thuận. Trả lời chống cũng phải qua Huissier thì tốt hơn. Nếu chủ bail chống thì phải thưa ra tòa TGI. Phải đợi Tòa xử mới làm déspécialisation. Vẫn có quyền tiếp tục hành nghề cũ.
   - Xin déspécialisation plénière: y như xin déspécialisation partielle. Chủ bail có 3 tháng để trả lời. Cũng Tòa TGI có thẩm quyền nếu bất đồng ý kiến. Coi chừng chủ bail có quyền lên tiền nhà. Đổi loại dịch vụ thì phải đổi lại Kbis, phải tuân theo những thủ tục hành chánh (báo cho chủ nợ, cơ quan hành chánh...). Khi bán fonds thì bán fonds mới. Coi chừng nếu làm déspécialisation trong vòng 3 năm chót của bail có thể bị mất quyền gia hạn bail. Coi chừng trong thương xá (Oslo hay gì đó), người mướn đầu tiên không có quyền xin déspécialisation trong vòng 9 năm đầu !
   Trả lời câu đố:
   - C: nếu trong bail có cái clause cấm déspécialisation: cái clause (điều khoản) nầy bất hợp pháp và vô hiệu với luật.
   - D: có hiệu lực kể từ lúc đã được enregistré.
   Bạn đọc nào có thắc mắc về bail ngắn hạn, bail dài hạn, tiền nhà, gia hạn bail... xin yêu cầu gửi gấp thư về BĐ. Kỳ tới sẽ trả lời cùng một lúc cho vui !
   - Thường thì người mướn bị trả: tiền nhà, tiền charges accessoires (như taxes foncieres, charge de copropieté, bảo hiểm...)

  Quỹ tiền hưu, tiền già sẽ cạn!
   Càng ngày dân Pháp sống càng lâu: đàn bà đến 85 và đàn ông đến 77 tuổi. Nạn thất nghiệp ngày càng tăng. Hậu quả là ngày càng ít người đi làm - người đi làm phải đóng tiền hưu - mà số người lãnh tiền hưu hay tiền già lại càng tăng: chừng 30 năm nữa thì sẽ khủng hoảng quỹ tiền hưu. Nhà nước chỉ còn biện pháp chót là hạ tiền hưu và tiền già xuống. Rồi càng ngày lại càng tăng tiền mà tư nhân phải đóng.
   Nước Pháp có một đạo hùng binh (nhờ XHCN đó) từ 5 tới 7 triệu công chức: trừ những xứ CS, không một xứ nào ở Âu châu lại đông công chức như ở Pháp. Công chức chỉ phải đóng 7% tiền lương cho quỹ hưu, trong khi đó, giới tư nhân phải nộp cho quỹ hưu tới 13%. Quá bất công ! Có vị Thủ tướng nào dám cả gan tăng tiền đóng góp của công chức lên 13%  không? Công chức có công ăn việc làm vững chãi suốt đời. Tư nhân bị sa thải ngày nào không biết. Cơ quan nhà nước thì sống nhờ tiền của dân đóng góp. Hãng tư thì khi sống, khi chết, khi đóng cửa vì sập tiệm.
   Tư nhân luôn phải đi cày để dung dưỡng giới công chức ngày càng đông trong lúc tổng số tư nhân đi làm không đủ để nuôi giới công chức quá đông. Rồi một ngày nào đó sẽ không còn đủ tiền để trả cho một đạo hùng binh công chức kiêu căng, đụng một tí là lại biểu tình, làm reo, đình công...
   Quý vị nên cẩn thận vì 20 năm sẽ qua rất mau: lúc đó tư nhân còn được hưởng gì nữa khi về hưu, về già ? Vì vậy phải nhớ lấy bảo hiểm để bảo vệ quyền lợi khi về già. Biện pháp mà BĐ đã mách cho quý vị chủ hãng, quản lý (có lương hay không) đã được tả rõ trong BĐ số trước.
   Hãng Bảo hiểm lớn nhất Pháp mới ra biện pháp gọi là Plan d'Indemnisation Chômage và Retraite để bảo đảm quyền lợi của quý vị khi về hưu hay khi từ bỏ, bị ngưng chức quản lý hay hãng đóng cửa. Cứ gọi người Bạn của BĐ là Mr Philippe Poussard, số điện thoại: 06 70 61 97 75, fax: 01 49 90 52 03, hay qua Internet: Philippe@poussard

  Sécu và nghỉ bệnh  
   Cũng Luật ngày 13/8/2004, ai đang đi làm mà nghỉ bệnh phải gửi ngay giấy nghỉ bệnh (arrêt de travail) của Bs đề nghị. Chỉ có 2 ngày để gửi nếu không, sẽ bị trừ tiền bồi hoàn. Trường hợp đã nghỉ rồi được Bs cho nghỉ thêm cũng phải làm y như vậy.
   Kể từ  ngày 1/1/2005, Luật D.323-2 của Sécu phạt như sau đây:
   - Trừ 50% tiền indemnités hàng ngày kể từ ngày Bs kê toa cho đến ngày gửi. Trừ trường hợp nằm nhà thương hay chứng minh được là bạn không thể nào gửi nổi.
   - Cũng điều luật đó, kể từ 1/1/2005 nếu kéo dài thời gian nghỉ bệnh (prolongation d'arrêt de travail) thì cái arrêt de travail chỉ có giá trị nếu cùng vị Bác sĩ đã kê toa hay vị Bác sĩ  médecin traitant.
   Chỉ có 3 trường hợp đặc biệt mà thôi:
   - Nghỉ thêm vì toa đã do 1 vị Bs chuyên khoa kê (theo sự gửi gấm của Bs traitant).
   - Toa do vị Bs remplaçant của Bs médecin traitant hay vị Bs đã ký toa đầu.
   - Toa do nhà thương kê ra.
   Nếu vị Bs khác kê toa thì bạn và vị Bác sĩ  đó phải giải thích rõ tại sao không có toa của vị Bác sĩ cũ.
 
Khai thuế trễ: thời hạn mới!
 Sở Thuế đã gia hạn cho quý vị nào lỡ quên khai: đến ngày 15 /5 vẫn còn kịp.
 Ai đã khai thuế năm ngoái thì nhớ đọc kỹ lại BĐ số trước để biết cách khai cho khỏi bị phạt.
 Ai mới khai thuế lần đầu: nên viết lá thư, kèm theo mẫu khai thuế 2045S. Trên thư nhớ viện cớ là primo-déclarant (mới khai thuế lần đầu) để khỏi bị phạt vì khai trễ.

  Vợ mất, chồng chết và Sở Thuế
 Bạn đọc nên nhớ là phải ra Sở Thuế khai tờ Déclaration de succession khi gia đình không may có người đã mất.
   Nên nhớ là quý vị chỉ có 6 tháng kể từ ngày khai tử để khai tờ Déclaration de succession (JOAN ngày 20/7/04).
   Khai trễ sẽ bị phạt 0,75% tiền intérêt de retard cho mỗi tháng trễ.
   Trễ hơn 12 tháng sẽ bị phạt 10%.
   Phải khai cho Sở Thuế số tiền còn lại trong chương mục chung, tiền còn lại trong Caisse d'Epargne, tiền actions, obligations..., nhà cửa nếu là chủ nhà, fonds de commerce, của cải, tiền tài...
   Nên giữ lại các relevé banque tháng trước khi mất và relevé tháng sau đó. Relevé sau khi đã thanh toán chi phí chôn cất và sau khi đã khóa compte chung để chuyển về compte của người còn sống.
   Nếu lỡ quên khai thì ra Sở Thuế đòi tờ CERFA số 30-3656 (formulaire 2715) để khai trước khi Sở Thuế tự động chỉnh phạt. 


  15 Ngày, 15 Đêm
 

   Thật bất ngờ, vì điều chưa được dự trù lại đến : Bạn Đường lên mạng Internet. Kể từ tháng 5/2005 này, các số báo Bạn Đường sẽ đến với những độc giả sử dụng Internet trên toàn thế giới, kể cả các độc giả ở trong nước.
   Tất cả những giai đoạn thực hiện đã được tiến hành một cách đơn giản sau lời đề nghị của anh Th., một thân hữu của Bạn Đường. Và những tiếng vọng đã dội lại từ Úc, từ Hoa Kỳ... (nơi mà cộng đồng ta đã có nhiều tờ nhật báo, trong khi ở Pháp và Âu châu mới có Bạn Đường là tờ báo dám liều, xuất bản 2 lần mỗi tháng!)
   Kể từ nay, quý vị muốn đọc Bạn Đường thì thật dễ dàng và... đỡ tốn kém (dù rằng điều này rất... đau lòng đối với Bạn Đường). Quý vị chỉ cần ngồi trước máy vi tính, nhấn vài cái «clic», thế là xong và có báo đọc liền (dĩ nhiên máy của quý vị phải được nối với Internet).
   Quý vị có thể đọc Bạn Đường dễ dàng tại trang nhà :
                  http://www.tinparis.net

Dĩ nhiên, trong những số đầu thế nào cũng có một vài điều chưa hoàn chỉnh? Nhưng qua những ý kiến phản hồi của độc giả, chúng tôi sẽ điều chỉnh những thiếu sót này để Bạn Đường trên Internet ngày một hoàn hảo hơn.
Tất cả những quảng cáo trên Bạn Đường cũng được đưa lên Internet, chúng tôi sẽ liên lạc với quý vị thân chủ quảng cáo để điều chỉnh theo ý quý vị.
   Điều hiển nhiên là khi một tờ báo được độc giả yêu thích thì đồng thời nó cũng phải gánh chịu những ghen tị và đôi khi tới... căm thù của một vài thành phần nào đó không ưa thích nó, nhất là đối với đường lối rõ ràng và thẳng thắn của Bạn Đường trong suốt 5 năm qua.
   Điều này rõ ràng qua trường hợp lâu lâu máy ordinateur của Bạn Đường lại gặp một vị khách quý không được... mời ! Đặc biệt, trong vòng hai, ba tháng trở lại đây, sự «viếng thăm» bất ngờ này đã gia tăng làm máy liên tiếp bị... bệnh.
Người mà bệnh thì đã có nhà nước Tây lo. Nhưng khi máy bị bệnh thì ráng mà lo lấy. Anh Thanh và các thân hữu khác đã vất vả với 2 cái máy của Bạn Đường không ít. Cộng vào đấy là những thăm hỏi và khuyến khích của độc giả (như bà HSB ở Paris và một độc giả ở Clarbec, vv...) khiến chúng tôi, tuy rất bực mình và mệt mỏi, nhưng những cảm tình của các thân hữu và độc giả này đã là những liều thuốc bổ giúp chúng tôi lấy lại sức và quyết tâm tiến tới, bất chấp những trở ngại.

   Một điểm nữa, dù rất đắn đo, nhưng chúng tôi thấy cũng đành và cũng cần phải nói lại cho rõ ràng. Đó là việc các hội đoàn muốn phổ biến những sinh hoạt của mình trên Bạn Đường.
   Từ ngày ra đời đến giờ, nay đã bước qua năm thứ 5, với tôn chỉ thông tin để phục vụ cộng đồng, Bạn Đường sẵn sàng phổ biến tất cả những sinh hoạt và tin tức của những hội đoàn đã gởi tới, cũng như những tin tức tuy các hội đoàn không gửi tới nhưng chúng tôi biết được và thấy cắn phổ biến.
   Nhưng đối với những sinh hoạt có sinh lời, nghĩa là có lấy tiền và có tính cách thương mại thì chúng tôi không thể phổ biến một cách miễn phí được, vì tờ báo phải in và phải trả tiền cho nhà in và các chi phí linh tinh lỉnh kỉnh khác.
   Nhưng bây giờ, với phong trào «rủ nhau đóng tiền cho tiệm ăn người Hoa để xin phép được... tranh đấu hay làm việc xã hội» thì Bạn Đường đành phải có một quyết định đau lòng là Bạn Đường sẽ chỉ phổ biến nếu quý vị có kèm theo một chút chi phí theo giá biểu quảng cáo ! Vì khi quý vị hội đoàn đã đóng tiền cho tiệm ăn người Hoa để xin phép được tranh đấu hay làm chuyện xã hội thì Bạn Đường cảm thấy không có quyền được phổ biến những tin tức sinh hoạt đó miễn phí nữa. Xin quý vị thông cảm.
   Riêng những hội đoàn vẫn làm việc vô vị lợi và nhất là không đóng tiền cho tiệm ăn người Hoa để xin phép thì xin quý vị cứ yên tâm, cứ tiếp tục gửi những tin tức sinh hoạt tới, bảo đảm là Bạn Đường vẫn phổ biến miễn phí và phổ biến liên tọc
ục nhiều kỳ nếu thấy cần thiết.             

Tai nạn, đụng xe phải làm giấy tờ ra sao ?
   Ai lái xe bên Pháp cũng biết rằng trong xe phải luôn có ít nhất 2 tờ Constat Amia-ble d'Accident Automobile (CAAA).
   Cái tờ CAAA dùng để báo cho hãng bảo hiểm biết là mình vừa bị tai nạn. Vì vậy, phải điền rất kỹ và phải kiểm kê những gì mình và bên kia đã viết trước khi ký vào để đem nộp cho bảo hiểm trong vòng 5 ngày. Nhớ xin địa chỉ và điện thoại của những ai có thể làm chứng: quan trọng lắm. Cái tờ giấy màu xanh, vàng này chỉ có 15 mục nên phải ghi rất cẩn thận.
   Sau đây là cách thức ghi từ mục một:
   1-Date de l'accident: ngày giờ tai nạn  đã xảy ra.
   2-Lieu de l'accident: tai nạn xảy ra tại đâu, ghi rõ tên đường, số nhà, trong hay ngoài tỉnh, trong hay ngoài parking nào.
   3-Blessé: có ai bị thương tích gì không? Trên xe bạn có ai bị gì, nên ghi phòng hờ chữ x trong cột OUI. Nếu không ghi, mai sau lỡ có ai bị thương tích trong người thì sẽ vô phương đòi bồi thường.
   4- Dégâts matériels: kê khai những hư hại gì trên xe mình, bao nhiêu xe bị tông nhau, các hư hại gì cho vật chung quanh, hư hại cho hàng hóa bạn chở trên xe.
   5- Témoins: ghi tên những ai làm chứng. Luôn xin người ngồi trên xe, người đi đường chịu làm chứng.
   6- Ghi tên người chủ xe: nhớ kiểm kỹ bên kia coi họ ghi có đúng hay không.
   7- Véhicule: ghi số xe, số moteur, xe loại gì, hiệu nào.
   8- Société d'assurances: tên hãng bảo hiểm, số contrat, carte verte, ngày hết hạn, kiểm xem xe bên kia có bảo hiểm về dégâts matériels hay không? Bạn nên kỹ: nhiều người không có bảo hiểm, nhiều kẻ mượn xe lái nhưng không có bằng lái.
   9- Conducteur: Ai lái xe kia? Ghi tên tuổi, xin kiểm lại coi có bằng lái xe hay không: đòi bằng lái rồi ghi tên tuổi, số permis, loại permis... Luôn kiểm xem bên kia ghi có đúng hay không.
   10- Point de choc initial: hình có 1 chiếc moto, 1 chiếc xe nhà và 1 xe vận tải: bạn phải vẽ mũi tên chỉ vào nơi bị đụng để bảo hiểm biết bị đụng chỗ nào và ý niệm được coi ai phải, ai trái.
   11- Quan trọng lắm: đừng bao giờ quên ghi thật rõ những hư hại dẫu nhỏ. Đừng bao giờ quên thêm câu: Sous réserve de dégâts non-apparents vì có những hư hại mà mình không thấy.
   12- Quan trọng: circonstances: nhớ ghi thật tỉœ mỉ, rõ ràng. Cuối mục 12 nầy, nơi có 2 mũi tên đen xậm, nhớ cộng lại tổng số chữ x mà bạn đã đánh trong cột 12 nầy. Tất cả có 17 chữ x.
   13- Vẽ cái hình xe bạn nằm địa thế nào khi đụng. Vẽ luôn cái hình của xe kia. Vẽ bản đồ đường gì, lằn trắng nằm đâu, vỉa hè nằm đâu, đèn màu gì khi tai nạn xảy ra.
   14- Observations: ghi những gì bất đồng ý kiến với người lái xe kia. Xe bị tông ra sao, xe bị tông rồi lao vào xe khác ra sao.
   15- Signature: nhớ đọc kỹ những gì bên kia khai rồi điền những chuyện bất hợp ý, rồi mới ký tên.
   Trong mọi trường hợp, nhớ tìm người làm chứng, thấy bên kia quá thơm mùi rượu thì nên cầm portable gọi ngay cảnh sát. Nhớ trong vòng 5 ngày phải gửi tờ Constat này về hãng bảo hiểm.
   BĐ chúc bạn cả đời đừng bao giờ phải đụng đến tờ giấy constat nầy.

  Sinh viên và quyền đi làm

   Trở lại vấn đề sinh viên vừa đi học vừa đi làm. Bộ Lao động, Ministère de l'Emploi, du Travail & de la Cohésion Sociale, Direction de la Population & des Migrations, DDTE-FP vừa ra chỉ thị rất rõ rệt về việc đi làm lãnh lương của giới sinh viên.
   BĐ xin tóm tắt những điều quan trọng cho các bạn sinh viên và quý ông bà chủ tiệm hiểu rõ để đừng bị phạt oan:
   - Sinh viên ngoại quốc du học có toàn  quyền làm việc à temps partiel trong tất cả thời gian du học.
   - Chỉ cần phải xin cái autorisation provisoire (do DDTE-FP cấp). Tại Paris phải ra số 127, bld de la Villette, 75010 Paris (M: Jaurès), ĐT: 01 44 84 41 13. Coi chừng: cơ quan này chỉ mở cửa nửa ngày, từ 9 tới 11 giờ. Nên đến sớm để khỏi mất thỉ giờ.
   - Thời gian temps partiel là 822,50 giờ mỗi năm: tính kể từ ngày vào làm chứ không tính theo năm học hay năm civile.
   - Trường hợp đặc biệt có thể cho phép sinh viên làm plein temps trong liên tục 3 tháng (có nối tiếp hay không: làm 1 tháng rồi 3 tháng sau làm 2 tháng cũng được): quý vị chủ nhân hiểu rõ cách áp dụng điều luật dérogatoire nầy chứ gì !
   - Hợp đồng phải nộp trước cho DDTE-FP đúng theo luật Lao động và convention collective (của mỗi ngành).
   - Giấy cho phép sẽ được cấp đặc biệt cho người sinh viên và chủ nhân đã được chỉ định rõ rệt: sinh viên không thể xin phép làm cho tiệm này, khi được giấy phép rồi bỏ qua tiệm khác.
   - Sinh viên khi phải làm thực tập (stages pratiques), có convention de stage: khỏi phải xin phép chi hết.
   Thủ tục xin phép (Autorisation Provisoire de Travail: APT)
   Hồ sơ phải nộp đầy đủ trước ngày nhận việc. Khi nộp xong hồ sơ, và liền ngay lúc đó, sinh viên sẽ có ngay tờ Attestation de Travail có hiệu lực 2 tháng để chờ đợi lãnh tờ APT.
   Nếu xin lần đầu tiên:
   - Nộp copie carte de séjour «sinh viên» hay copie cái biên nhận đang gia hạn (récipissé de renouvellement) hay giấy con-vocation của Préfecture.
   - Nộp copie thẻ sinh viên,
   - Nộp chứng chỉ của trường xác định rằng trường có tư cách cho sinh viên hưởng Sécurité Sociale.
   - Promesse d'embauche (tiện hơn cái contrat de travail), làm bao nhiêu giờ, lương ra sao, làm gì, giờ giấc...         
   - Một bao thơ có dán tem và có ghi địa chỉ của sinh viên.
   Gia hạn APT:
   Tất cả giấy tờ như trên cộng thêm:
   - Giấy chứng chỉ Attestation de présence nếu tiếp tục cùng tiệm cũ.
   - Bản chính và copie cái APT lần trước,
   - Copie giấy lương và giấy chứng nhận non-travail (loại giấy xác nhận là ngoài giờ giấc đã kê khai và đã trả lương, người sinh viên không có làm thêm),
   - Copie cái certificat de travail mà chủ nhân nào cũng phải cấp cho người làm khi mãn hạn hợp đồng,
   Cẩn thận: luật phạt rất nặng những vị chủ nhân dám mướn sinh viên du học mà không có APT.

Vào dân Pháp: Coi chừng tin vịt!
   Đài radio phát thanh bằng tiếng Việt ở Paris đã loan một tin hơi động trời, không biết nhặt ở đâu ra khi thông báo rằng từ nay, ai muốn vào quốc tịch Pháp phải theo khóa học «Công dân giáo dục, phải học hát bản Marseillaise, phải lung tung xà bần như bên xứ Mỹ...»
   Bên Pháp này có cái điều mà con nít ai cũng biết là: dự luật chưa phải là luật, dự án để thảo dự luật trình lên để quốc hội thảo luận và biểu quyết lại còn khác xa hơn nữa.
   Nguyên ông BT Nội vụ de Villepin đã tung tin định ra một dự án để trình lên quốc hội nhằm lấy lòng cử tri phe Hữu và cực Hữu là sẽ bắt buộc những ai muốn xin nhập quốc tịch Pháp phải theo khóa học về Công dân giáo dục để có tí hiểu biết về hiện tình hành chánh, công pháp và hiến pháp của Pháp.
   Chính trị buộc các vị BT phải luôn tung tin để dò phản ứng của dư luận (để coi dân chúng có ủng hộ hay không) để tìm cơ hội thuận tiện mới tung ra dự thảo luật để quốc hội có thể thảo luận và biểu quyết thành đạo luật.
   BT de Villepin chỉ mới tung tin để thăm dò dư luận. Khổ nỗi là dân Pháp dạo này chỉ chú ý về chuyện OUI hay NON về Hiến pháp Âu châu nên cái dự thảo giật gân này chả đến tai ai cả. Vậy mà có người trên đài radio đã «cáp» được tin nầy và biến nó thành tin động trời là chính phủ đã ban hành điều luật mới về Nhập Tịch.
   Bạn đọc chớ nên tin những kẻ đọc tờ Le Monde mà không hiểu nổi thế nào là điều luật, dự án luật và bản dự thảo dự án luật, nhưng cứ thích tuyên bố bừa bãi. Mua quách tờ Le Parisien có phải đỡ tuyên bố tầm bậy không? Cầm tờ Le Monde cho có vẻ trí thức! Trí thức kiểu gì mà không chịu khó có tí khả năng nghề nghiệp để kiểm tin trước khi oang oang tung tin trên đài radio ?

  Crédit d'Impôt và xin tiền trả mutuelle

   Ai có CMU, bị mất CMU vì lợi tức đã tăng lên hơn 15%: có quyền đi đòi tiền để trả tiền mutuelle (complémentaire để đi khám bác sĩ, mua thuốc, nhà thương mà khỏi tốn xu teng nào cả.
   Điều 56 của Luật 2004-810 ngày 13/8/2004 về cải cách Assurance Maladie buộc nhà nước phải trợ cấp cho quý vị một số tiền hàng năm để mua mutuelle.
   - 75€ cho ai dưới 25 tuổi   - 150€ từ 25 tới 29 tuổi    - 250€ cho ai 60 tuổi hay hơn.
   Ví dụ: một gia đình mẹ độc thân có 1 con dưới 21 tuổi, sẽ được 150€ cho người mẹ và 75€ cho người con. Tổng cộng là được 225€.
   Cách thức: ra caisse sécu (CPAM, CRAM) đòi hồ sơ.
Số người trong gia đình 1 2
  3
  4 
5 hay hơn 5
Lợi tức / tháng € 577 865
1.037 1.210 thêm 230€ cho mỗi con

  CMU và tiền điện      

   Gia đình hay ai được hưởng CMU, nhớ xin tiền điện giá rẻ. EDF có thể bớt cho bạn từ 30 đến 50% giá điện của 100 kwh đầu tiên. Sau đây là bản chiết tính mà bạn phải đọ để xem có được hưởng giá đặc biệt của EDF hay không:
    Thủ tục: cầm chứng chỉ CMU ra EDF xin mẫu đơn rồi điền vào.
Số người trong gia đình   1
2
3  
4
5 hay hơn 5
Lợi tức hàng tháng €
460 690 828
966 thêm 184€ cho mỗi con

Truyền hình, hệ thống TNT: Bạn Đường bói đúng !
   Số trước, BĐ đã khuyên bạn đọc chớ nên vội đi sắm cái adaptateur để có thể cáp 14 đài mới của hệ thống TNT: lý do kỹ thuật.
   Nay lại thêm một lý do tiền bạc để quý vị nán đợi: hãng Noos, chuyên môn cáp Câble với abonnement, độc quyền chuyển hệ thống TNT vào câble, đã lợi dụng tình thế mà đoán lên giá abonnement TNT qua câble lên đến 600% !
   Nghe nói là TNT miễn phí mà !
   Cơ quan OPAC, HLM, SAGI, vv... đã lên tiếng đòi hủy bỏ giao kèo vì Noos đã lạm dụng địa vị độc quyền xủa mình để ngang xương lên giá !
   Trừ những ai ở biệt thự, hay có antenne riêng, quý bạn nên nán đợi cuối năm sẽ tậu loại adaptateur mới, hay loại TV mới có gắn sẵn adaptateur: lợi hơn nghìn lần !
   Vả lại, khi duyệt chương trình của 14 đài mới nầy thì phải nhận rằng chẳng có chi hấp dẫn cả: toàn những loại série cũ mốc của xứ người (vì mua rẻ!). Với thời gian, bà con sẽ thấy rõ chuyện hơi bất minh nầy và sẽ không nhào vô TNT nữa. Mất khách thì tìm đâu cho ra tiền quảng cáo? Mà hết quảng cáo thì chỉ còn có nước... đóng cửa như đài 5 khi xưa của ông cập-rằng của TT Bush: Sylvio Berlusconi !

Nhắn nhủ những ai thích về nhà cưới vợ đã có con
   Rất nhiều Việt kiều về VN cưới vợ, sau đó mang vợ qua Pháp chung sống.
   Trong trường hợp yêu người phụ nữ đã sang ngang, sang dọc, đã có con thì BĐ khuyên một chuyện rất thiết thực để khỏi lâm vào cảnh mẹ một nơi, con một nẻo.
   Khi cưới nhau nên nhớ hợp thức hóa, nhìn nhận chính thức đứa con của vợ: danh từ luật gọi là légitimer par le mariage. Xin với tòa bên nhà được nhìn nhận đứa con đó như là con chính thức để mai sau, khi mang nhau về Pháp khỏi phải vướng vào nỗi khổ là mẹ đi trước, con ở lại rồi qua Pháp mới làm thủ tục đoàn tụ gia đình qua đường OMI. Mẹ ra đi theo chồng, tạm thời phải để con ở lại, ai chịu nổi ?
Thành thử phải nhớ xin Tòa làm thủ tục nhìn nhận chính thức đứa con. Ghi tên con vào Livret de famille thì mọi chuyện sẽ yên sau nầy. Thương con riêng của vợ mới như con ruột của mình thì cấm sao vợ mới lại không yêu mình hơn ? Trả giá quá rẻ để chinh phục người tình !     




Trở về